Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Borecznie |
Kościół wzniesiony został około roku 1330. W czasach późniejszych dobudowano wieżę i zakrystię. Kościół był wielokrotnie przebudowywany. Wieża kilkakrotnie uległa zniszczeniom na wskutek działania huraganów i wyładowań atmosferycznych. Do jego budowy użyto kamienia polnego i cegły.
Głównym elementem wystroju kościoła jest ołtarz ufundowany przez Jana Albrechta von Schoneich, właściciela okolicznych dóbr. Wzorowany jest na ołtarzu kościoła w Morągu, wykonany przez warsztat Gellerta w roku 1697.
Przedstawia dwie sceny biblijne: Ukrzyżowanie Chrystusa w części centralnej i Zmartwychwstanie w części górnej. Ołtarz wspierają figury Apostołów: Piotra i Pawła.
Konfesjonał z baldachimem wspartym na dwóch kolumienkach, bogato zdobiony ornamentami roślinnymi i główkami anielskimi. Baldachim zwieńczony jest obrazem pelikana karmiącego pisklęta. Ścianki konfesjonału przedstawiają scenę Ukrzyżowania Chrystusa, figury świętych oraz Boga Ojca.
Przy ołtarzu znajduje się chrzcielnica wykuta z kamienia w kształcie kielicha. Została ona przeniesiona z przed wejścia do kościoła. |
|
|
| Ambona barokowa pochodzi z XVII wieku, wykonana została z drewna, ma kształt sześciokąta z baldachimem ze zdobioną balistradą. Na ściankach ambony umieszczone są figury ewangelistów, na narożach główki anielskie. Baldachim zwieńczony jest figurą Chrystusa Zmartwychwstałego. |
|
|
Ambona i figury ewangelistów
na jej ściankach |
|
|
|
|
|
"Weź tego, którego miłujesz, Izaaka, idź do kraju Maria i tam złóż go w ofierze na jednym z pagórków, jaki ci wskażę." (...) A gdy przyszli na to miejsce, które Bóg wskazał, Abraham zbudował tam ołtarz i związawszy syna swego, Izaaka, położył go na ołtarzu. Potem Abraham sięgnął po nóż, aby zabić syna swego. Rdz 22,2;9-10
Scena z ambony |
Zesłał więc Pan na lud węże o jadzie palącym, które kąsały ludzi tak, że wielka liczba Izraelitów zmarła. (...) Wtedy rzekł Pan do Mojżesza: "Sporządź węża i umieść go na wysokim palu; wtedy każdy ukąszony, jeśli tylko spojrzy na niego zostanie przy życiu."
Lb 21,6;8
Scena z ambony |
|
| |
|
"Maryja" i "Jan Apostoł" - dzwony pochodzące z roku 1969
"Miłosierdzie, błogosławieństwo i pokój wydzwaniać będę dla wszystkich, którzy Boga miłują.
Powołali mnie do życia ofiarne serca parafian parafii Boreczno kiedy diecezją Warmińską rządził J.E. ks. Biskup dr Józef Drzazga a sufraganem był J.E. ks. Biskup dr Jan Obłąk
Proboszczem w Borecznie ks. Gerard Kowalski
W roku 1969" - brzmi napis na dzwonie "Maryja"
"Głosem swoim będęnawoływał do zgody i miłości wśród Polaków
parafia Boreczno diec.Warmińska R.P. 1969" - brzmi napis na dzwonie "Jan Apostoł"
Oba dzwony pochodzą z pracowni J. Felczyńskiego z Przemyśla |
|
|
Pelikan karmiący pisklęta
Pelikan to symbol Chrystusa. Ludzie średniowiecza zauważyli, że pelikany wydziobują sobie puch z piersi, by wymościć pisklętom gniazdo. Zinterpretowali to zgodnie z ówczesną wyobraźnią i wrażliwością: ptak karmi potomstwo własną krwią. Jak Chrystus. |
|
|
Św. Piotr i Św. Paweł wspierający ołtarz
w kościele w Borecznie |
|
|
| "Tajemnice" kościoła w Borecznie |
Niedostępne pomieszczenie w wieży kościelnej
Niewiele osób wchodzących do kościoła w Borecznie zdaje sobie sprawę, że stojąc w dolnej partii wieży ma nad sobą puste pomieszczenie do którego nie ma bezpośredniego dostępu. Jedynym wejściem jest okienko znajdujące się na wysokości ok. 6m od południowo-wschodniej stronie wieży. Jak powstało to pomieszczenie? Przeczytajmy: "Należy na nowo wstawić brakujące okno, by zapobiec dostawaniu się deszczu do wewnątrz. Okno to oświetla niedostępne półpiętro, które powstało około roku 1922, w czasie gdy parter wieży przebudowano na halę pamięci po poległych w czasie wojny światowej. Przy tej okazji zamurowano prawdopodobnie również inny otwór okienny o rozmiarach 0,85 - 2,00 metra od strony północno-zachodniej. Na wysokości tego okna położony jest nowy sufit. Poleca się by one półpiętro uczynić w prosty sposób dostępnym, by móc łatwo i w odpowiednim czasie zauważyć występujące uszkodzenia budynku"
|
|
| Wnętrze niedostępnego pomieszczenia w wieży kościelnej |
- Sprawozdanie z przeglądu Kościoła Ewangelickiego w Borecznie powiat Morąg z dnia 22.03.1933r. Rządowy Radca Budowlany Marzillier |
| |
|
|
| Zamurowany otwór okienny w wieży |
Okienko - jedyne wejście do pomieszczenia |
| |
|
Obelisk poświęcony ofiarom I wojny światowej
"Wojna światowa pochłonęła z parafii 86 ofiar, z samego Boreczna zginęło 14 osób. Nazwiska wszystkich poległych utrwalono na dwóch tablicach zawieszonych na parterze wieży kościoła. W 1922r. postawiono tym bohaterom skromny pomnik przed kościołem z napisem "Unseren Helden" (Naszym Bohaterom). Pomnik w kształcie obelisku posiada relief przedstawiający krzyż żelazny z mieczem i stalowy hełm oraz datę 1914-1918" - czytamy w opracowaniu B. Eckarta "Aus Vergangenheit und Gegenwart des Kreises Mohrungen"
Dlaczego obelisk ten został zasypany ziemią przy murze kościelnym, trudno dziś dociec. Część mieszkańców pamięta jednak, że stał on wśród grobów przy kościele jeszcze pod koniec lat 60. XX wieku.
Obelisk został odkopany 17.07.2007r. przez mieszkańców wsi i turystów w obecności księdza proboszcza.
|
|
| |
Odkopany obelisk w zachodnim narożniku placu kościelnego |
|
Budynek dawnej Pastorówki w Borecznie |
| Pastorówka w Borecznie usytuowana jest w bezpośrednim sasiedztwie kościoła. Została wybudowana staraniem pastora Heinricha von Behra ok. roku 1860. Budynek użytkowany był w ten sposób do końca II wojny światowej. W 1945r wraz z kościołem, gruntem ornym i ogrodem przekazany został kościołowi katolickiemu. W 1948r przejęty przez Gminną a następnie Gromadzką Radę Narodową. Od 1976r do 1996r mieściła się w nim szkoła podstawowa. |
|
| Budynek dawnej
Pastorówki |
|
|
Pamiątkowa cegła w murze budynku pastorówki;
napis brzmi: Pfarrer v. Behr 1860 |
|
Kościół pw. Wniebownięcia N.M.P. w Jaśkowie |
| Kościół w Jaśkowie wybudowany został w roku 1770, nastepnie przebudowany. W kościele podziwiać można piekne witraże wykonane w berlińskiej pracowni Ferdynanda Ulricha w latach 1865-1866. Przedstawiają one sceny narodzin i zmartwychwastania Chrystusa.Figurują na nich m.in. nazwiska pierwszych protestanckich proboszczów: Georga Schwartza i Paula Gryczewskiego oraz właścicieli Jaśkowa: von Korffów i Finckensteinów - potężnego rodu pruskiego, właścicieli m.in. zamku w Szymbarku i pałacu w Kamieńcu. Na ścianach znajdują się namalowane sceny biblijne: ucieczka Świetej Rodziny do Egiptu, Chrzest Jezusa w wodach Jordanu oraz przedstawiające Świętą Rodzinę i Chrystusa Dobrego Pasterza. |
|
Kościół w Jaśkowie |
|
|
|
|
|
Narodziny Chrystusa
- witraż w kościele
w Jaśkowie |
Tablica pamiatkowa
Karla Fridericha Wilhelma
von Korff |
Tablica pamiątkowa
Nikolausa Wilhelma
von Korff |
Zmartwychwstanie
- witraż w kościele
w Jaśkowie |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Stare cmentarze |
| W okolicach każdej wsi funkcjonowały jeszcze przed II wojną światową niewielkie cmentarze. Obecnie niewiele z nich jest pielegnowanych. Większość uległa dewastacji i w zapomnieniu zarasta roślinnością. Warto jednak chwilę zadumać się przy grobach byłych mieszkańców tych ziem. |
|
|
|
| Cmentarz w Jaśkowie |
Cmentarz w Urowie |
Cmentarz w Wielowsi |
|
Inne zabytkowe i historyczne budynki i budowle okolic Boreczna |
|
|
|
Wiadukt na nieistniejącej już
linii kolejowej
Miłomłyn-Zalewo-Myślice
(w okolicach Jaśkowa znajdują się dwa takie wiadukty) |
Budynek dawnej
stacji kolejowej
w Janikach Wielkich |
Podcieniowy dom
w Surbajnach |
|
|
|
|
|
|
| Pałac w Karnitach |
Pałac w Jaśkowie |
Pałac w Gubławkach |
|